Evropski parlament usvojio je danas godišnje izvještaje o napretku Albanije, Bosne i Hercegovine, Crne Gore, Kosova i Sjeverne Makedonije u procesu pristupanja Evropskoj uniji, pri čemu su europarlamentarci istaknuli različite rezultate i izazove s kojima se suočavaju zemlje regiona.
Prema usvojenim dokumentima, Crna Gora ostaje najbliža članstvu u Evropskoj uniji, s ambicijom da postane članica do 2028. godine, dok Albanija planira zaključiti pristupne pregovore do kraja 2027.
S druge strane, za Sjevernu Makedoniju i Kosovo konstatovan je ograničen napredak u odnosu na prethodni izvještajni period, dok je Bosni i Hercegovini upućen poziv da prevaziđe političke blokade i obnovi fokus na evropske reforme.
Bosna i Hercegovina pozvana da okonča političke blokade
Izvještaj o Bosni i Hercegovini usvojen je sa 478 glasova za, 116 protiv i 54 suzdržana. Europarlamentarci su ponovili podršku evropskoj perspektivi BiH, uz naglasak na očuvanje njenog suvereniteta, teritorijalnog integriteta i jedinstva.
Istovremeno su pozvali domaće političke lidere da hitno provedu reforme koje se odnose na jačanje demokratskih institucija, vladavinu prava, borbu protiv korupcije i organizovanog kriminala te zaštitu osnovnih prava svih građana.
Evropski parlament posebno je upozorio na politički opstrukcionizam, zloupotrebu mehanizama veta i retoriku podjela, ocjenjujući da takve prakse ozbiljno usporavaju evropski put zemlje.
Izvjestilac za Bosnu i Hercegovinu Ondřej Kolář poručio je da članstvo u Evropskoj uniji nije zagarantovano te da se od Bosne i Hercegovine očekuju konkretni rezultati.
„Evropska unija bi pozdravila članstvo Bosne i Hercegovine, ali napredak često ostaje ograničen zbog izostanka političkog dogovora i nedovoljnog kapaciteta za provođenje reformi“, rekao je Kolář.
Crna Gora predvodi proces proširenja
Europarlamentarci su pohvalili kontinuitet reformi u Crnoj Gori i njen napredak na evropskom putu, naglašavajući da je strateška opredijeljenost za članstvo u EU ostala snažna uprkos političkim izazovima.
Izvještaj o Crnoj Gori usvojen je sa 486 glasova za, 101 protiv i 75 suzdržanih.
Izvjestilac Evropskog parlamenta za Crnu Goru Marjan Šarec upozorio je da se zemlja nalazi pred izuzetno zahtjevnim periodom.
„Vremena je malo, a predstoji mnogo posla. Ovaj izvještaj predstavlja priznanje za ostvareni napredak, ali i poziv svim političkim akterima da pokažu odgovornost kako bi se izbjeglo da unutrašnji sporovi ugroze strateške ciljeve države“, poručio je Šarec.
Albanija ubrzava evropski put
U izvještaju o Albaniji, koji je podržalo 483 zastupnika, pozdravljen je brz napredak zemlje u procesu evropskih integracija.
Ipak, Evropski parlament upozorava da Albanija i dalje mora raditi na smanjenju političke polarizacije, jačanju vladavine prava i nastavku borbe protiv korupcije.
Izvjestilac za Albaniju Andreas Schieder ocijenio je da cilj Tirane da do kraja 2027. godine zaključi pregovore o članstvu predstavlja realnu mogućnost.
On je naglasio da evropske integracije ne podrazumijevaju samo ispunjavanje političkih i ekonomskih kriterija, nego i razvoj snažnog socijalnog sistema te unapređenje radničkih prava.
Sjeverna Makedonija bez značajnijeg pomaka
Evropski parlament ponovio je podršku članstvu Sjeverne Makedonije u Evropskoj uniji, ali je izrazio žaljenje zbog izostanka značajnijeg napretka u oblastima vladavine prava, reforme pravosuđa i borbe protiv korupcije.
Izvještaj je usvojen sa 411 glasova za, dok je 120 zastupnika bilo protiv, a isto toliko suzdržano.
Izvjestilac za Sjevernu Makedoniju Thomas Waitz istakao je da je od ključne važnosti nastavak reformi i održavanje evropskog kursa zemlje.
„Budućnost Sjeverne Makedonije je u Evropskoj uniji“, poručio je Waitz.
Kosovo pozvano na ubrzanje reformi
U izvještaju o Kosovu izražena je zabrinutost zbog dugotrajnih poteškoća u formiranju funkcionalnih institucija vlasti.
Evropski parlament ipak je pohvalio opredijeljenost Kosova za evropske integracije i pozvao vlasti da intenziviraju reforme u oblasti vladavine prava, zaštite osnovnih sloboda i borbe protiv korupcije.
Posebno je naglašeno da normalizacija odnosa sa Serbia i provedba sporazuma postignutih u Briselu i Ohridu ostaju ključni uslovi za napredak prema članstvu u EU.
Izvjestilac za Kosovo Riho Terras ocijenio je da izvještaj pruža uravnotežen prikaz stanja u zemlji te ukazuje i na napredak i na izazove koji još nisu riješeni.
Usvajanjem ovih izvještaja Evropski parlament još jednom je potvrdio podršku politici proširenja, uz poruku da će brzina napretka svake zemlje prvenstveno zavisiti od provođenja reformi i ispunjavanja evropskih kriterija.
federalna.ba/Beta
